Yazı Detayı
19 Ekim 2018 - Cuma 16:50
 
Empati
Psikolog Zeynep Ekin
 
 

Empati, diğer bir adıyla eşduyum çok dillendirilen ama az anlaşılan veya karıştırılan bir kavram olmuştur. Kişinin kendini karşısındakinin yerine koyma davranışı olarak bilinir. Bu davranışla kişi, karşısındaki kişinin duygularını, düşüncelerini, davranışlarının nedenini doğru biçimde anlayabilir. Böylece yargılamaktan, yıpratıcı olumsuz eleştiriden kaçınarak insan ilişkilerinin daha sağlıklı olması sağlanır. Ancak sağlıklı ilişki için tek taraflı bir empati yeterli gelmez. Bu nedenle karşılıklı gelişmesi gerekir. Empatiyi doğru bir şekilde yapabilmek için kişi, olaylara karşısındakinin bakış açısıyla bakabilmeli, karşısındakinin duygu-düşüncelerini doğru anlayabilmeli ve bunu ona belli ettirmelidir.

 

Doğuştan bir yetenek olan empati, geliştirilmezse zamanla kaybedilebilen bir özelliğe sahiptir. Empatiyi geliştirebilmek için öncelikle kişinin kendi duygularının farkına varması (kendini tanıması), kendini iyi ifade edebilmesi gerekir. Sonrasında karşısındaki kişiyi iyi dinleyebilmeli, ona kendini tam olarak verebilmeli, göz teması kurarak konuşmalı, konunun iyice anlaşılabilmesi için sorular sorarak tam bir anlaşılma sağlanmalıdır. Bu sayılanlar ilişkiler için basit görünen ancak önem arz eden detaylardandır.

 

 Empati yapmak tamamen kişiyi onaylamak, yaptıklarını doğru kabul etmek değildir. Böyle bir durumda empati değil sempati yapılmış olur. Sempatide anlamaktan çok karşısındaki kişiyle özdeşleşme, ona benzeme gibi durumlar söz konusudur. Ancak empatide karşısındaki kişinin bakış açısını yakalayabilme ve htiklerini anlama esastır. Ayrıca bazı durumlarda "Seni anlıyorum ama sana hak vermiyorum" diyebilmek anlamına da gelir.

 

Kimler empati kuramaz?

Duygusal zeka ile ilişkili olan empatiyi geliştiremeyen kişiler daha çok; kendini çokça üstün gören, rekabetçi, sürekli övünmeyi bekleyen, kendinden başka kimseyi görmeyen, kendini ayrıcalıklı gören ve buna göre muamele bekleyen narsisistik özellikli bireyler; ayrıca çevresindeki kişilerin zarar görmesini ve acı çekmesini umursamayan, kavgacı, başkalarının hakkına girmekten kaçınmayan, aykırı tutumlar sergileyen antisosyal özellikli bireyler bu gruba girmektedir. Empati yoksunu bireyler yetiştirmemek için çocuklarla hoşgörülü bir iletişim kurulmalı;onları kendi fikirlerini, duygularını rahatça ifade edebilmeleri konusunda cesaretlendirmek ve etrafındaki kişilere karşı duyarlı olmasını sağlamak gerekir.

 
Etiketler: Empati,
Yorumlar
Haber Yazılımı