301 Moved Permanently

Moved Permanently

The document has moved here.

Yazı Detayı
13 Mart 2019 - Çarşamba 14:42
 
Mart dokuzu
Nuran Demirhan
 
 

Cemrelerin havaya, suya, toprağa düşmesinin ardından, Mart dokuzu ve baharın müjdecisi Nevruz olur. Çetin geçen kış mevsiminin ilk müjdecisi mart dokuzu tarihidir.

 

Mart dokuzu geleneği Anadolu'nun her yerinde farklı geleneklerle kutlanır,21 Mart Nevruz bayramına kadar devam eder.

 

Öncelikle evlerde buğday, mercimek, fasulye kaplarda bez arasında ıslatılarak yeşermeye koyulur. Yeşeren bitkilere çim denir. 21 Marta kadar evlerde saklanır. Yeşeren çimin anlamı baharın yeşillik ve bereketini simgeler.

 

Diğer bir gelenek Hıdır nebi kavutudur.

Mahallenin gençleri, kadınları, kızları kavutu pişirir, ağzına alır. Dilek tutarak komşulara gizlice pencere veya kapı dinlemeye giderler. Ev sakinleri o gece  evlerinde  sesli olarak en güzel manileri söyler, dualar ederek kapı dinleyenlerin dilekleri için güzel temennilerde bulunurlar.

 

Genç kızların dileklerini tahmin eden evin büyüklerinin manileri şöyle olurdu.

 

Aylar aylara karşı, aylar yıllara karşı, Allah muradın versin gelen aylara karşı.

 

Gelinler için okunan maniler, Çoluk çocuğa karışasın nine olasın inşallah, eğer oğlu varsa kız çocuğu, kızı varsa erkek çocuğu olsun duaları edilir.

Askerde oğlu olan anneler için asker yolu bekleyen ananın sabrı çok olsun Allah askerine kavuştursun diye dualar eder, Kapı veya cam dinleyenleri hoşnut ederler.

 

Gece uyumadan önce Hıdır Nebi kavutu ağızda tutulur yine dilek dileyerek o şekilde uyunur. Gece rüyasında evleneceği kişiyi gören gençler veyahut başka dileklerle uyuyanların rüyasına gelenlerin inanışlarına göre dilekleri kabul olmuştur. Bu geleneğin sürdürülmesindeki neden, ağza alınan tuzlu kavutun adına Hıdır Nebi kavutu denilmesi ile yaşanan inançların bağdaşlaştırılması olur.

 

Rivayete göre kavutun tuzluluğunun testini göstermesidir.

 

Yine bir geleneğe göre dilekler tutulur, gece yumurtalar boyanır, gül ağacının dibine konulur. Sabah yumurtaların şekli değişmiş ise tutulan dilekler kabul olmuştur.

 

Mart dokuzu gecesi evlerde yedi çeşit kuru meyve, çerez (Fındık, fıstık, iğde, leblebi, renkli şekerlemeler, kavurga, ceviz vs.) olur, komşu çocukları evlere mendil atar, atılan mendillerin içine bu meyvelerden konularak çocuklara geri verilir.

Bunun anlamı gelecek yeni yılın bolluk ve bereket için de geçmesidir.

 

Baharın müjdecisi Mart dokuzu ile piknik alanları dolup taşar, havaların ısındığının göstergesi ile ateş yakılır üzerinden atlanır. Kırlarda halaylar çekilir, türküler, şarkılar söylenir.

 

Toplumları  toplum kılan gelenek ve görenekleridir.

 

Her şeye rağmen hoş geldin bahar.

 
Etiketler: Mart, dokuzu,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Van Kahvaltısının önemi
Bizim Berivanlar
Van Denizi
MUTLU BAYRAMLAR
Gelincikler
Memlekete olan özlem
Kınalı Eller
Zeringadek çiçeği
Kız Taşı Efsanesi
Van Leylakları
Geçmiş zaman olur ki yüklükler
101.Yılında Van
Van Halıları
Pazen Entari
Bizim Mahalle (Tepebaşı Mahallesi)
İncivan'da Kış
Unutulmaya yüz tutmuş Van Gülü (Katkatı Gül)
Cam Güzeli
Beyaz Leçek
Yün çorapları
Van Folkloru
Van'da tandır geleneği
Kardelen çiçeği
Kuzine sobalı kış günleri
Dost dost diye diye
Atatürk'ün Türk Kadınına verdiği değerleri
Edebi terbiye
Başöğretmenim Mustafa Kemal Atatürk
Uzun kış geceleri
İnsan olmak
Dr. Süheyla Dabbağoğlu
Kasım ayı hüzün ayı
Doğunun İncisi İncivan
Aşure ayı
Arkası yarın
Festival ile gelen gençlik
Van'ın çok eski tatları kayganak ve umaç helvası
Eski evlerde mutfak rafları (Terek)
Van'da kış hazırlıkları
Küpeli çiçeği
Van'dan ağlayarak giden Vanlılar
Geçmişten günümüze, komşuluk ilişkileri
Van'da Temmuz Ayı
Kadirşinas Vanlı olmak
Kanaviçeli çeyizler
Keşkeler
Hüzünlü geçen bayramın ardından
Van'da yaşayan Trabzonlular
Umutla beklenen günler
Van'da Ramazan Günleri
Van'da uşkun (ışkın) zamanı
Van'ın Cennet Kıyıları İn Köyü
Dağlarına bahar gelmiş güzel memleketimizin
Nevruz-Nevgül
Vanlıyız Şanlıyız
Van'ın Efsane Müdürü Dadaş
Vanlı kadınlar
Kerpiç evler
Kehriz suları
Van Sevdalıları
Eski Van Şehri
Van'da misafirlik geleneği
Van'da komşuluk ilişkileri
Eski Van'da kış şartları
Lades tutuşmak
Hayatın içinden
Gaz ocağı günleri
Umut kapısı
Dua- sabır- zaman
Gardaş demek
Mavi Fularlılar Van'ın 100. Yılına ve Dünya Vanlılar Günü'ne Hazır
Van Depremi- hayatta kalan Azra bebek
Radyolu kış günleri
Kız çocukları
Eylül
Mavi Minibüs ile Bayramlar
Şahbağı Efsanesi
Van'da düğün mevsimi
Anam canım anam
Hıdrellez
Evlilik bağı
Ön yargı- hoşgörü
2 Nisan Coşkusu
2 Nisan Van'ın Kurtuluşu
Çocukluğumuzun şehri, Van'a
Ayten ve Aydın İnan çiftinin feryadı
Mart kapıdan baktırır, kazma, kürek yaktırır
Güzel Vanımın, Emekçi, hamarat hanımefendilerine
Haber Yazılımı