Error

An Error Was Encountered

The action you have requested is not allowed.

Yazı Detayı
30 Haziran 2019 - Pazar 15:01
 
Zavallı bir kuşun feryadı
Nedim İlikçi
 
 

Değerli okurlar; bu hafta sizlere 1915'te muhacir olan Vanlı bir ailenin yaşadıklarını konu alan ve o ailenin bir ferdi olan Muallim Abdurrahman Ungan tarafından kaleme alınan bir hatıra kitabını tanıtmaya çalışacağım.                                                                               

Bugün elli yaşını aşmış hemşerilerimizin birçoğu dede ve ninelerinin muhacirlik anılarını dinleyerek büyüdüler. Ancak o anıların ehemmiyetini dinlediğimiz süreçte yeterince fark edemediğimizi düşünüyorum. Buna rağmen yine de o günleri yaşamış büyüklerimizle yapılan sohbet ve röportajların bir bölümünün yazı hayatımızda yer edinmiş bulunması sevindiricidir. Ancak bu anıların bizzat o günleri yaşayan biri tarafından yazıldığı ise pek görülmüş bir şey değildi. Bu durum o tarihlerde okuma yazma oranının çok düşük olmasından ve anı yazma kültürünün oluşmadığından kaynaklanmaktaydı.

Kitaplarla yakından ilgilenen bir hemşeriniz olarak Van ile ilgili bu denli derli toplu bir hatıra kitabına ilk kez rastladığımı belirtmek istiyorum.

Abdurrahman Ungan Hocamız anılarını kaleme alarak bizleri bu anı yazma kültüründen mahrum etmemiştir. Otuz yedi yıllık kısa ömründe çok zorluklar yaşamasına rağmen bizlere bu hatıratı bırakmıştır. Bu yönüyle vefatından yaklaşık 76 yıl sonra bile bizlere öğretmenlik yapmıştır. Öğretmenliğin ölümden sonra bile sürdürülebilir olduğunu kanıtlamıştır. Kendisini rahmetle anıyor evlat ve ahfadına sağlık diliyorum.

Bu hatıra defterinin basım hikâyesi şöyle gelişiyor; Muallim Abdulkadir Ungan'ın kızları Nesrin Varoğlu ve Okşan Kolcu Hanımefendiler torunu Ahmet Lütfi Varoğlu Bey'e dedesinin hatıra defterinden bahsediyorlar. Osmanlıca el yazısı ile yazılan bu defterde ne yazdığını merak eden Ahmet Lütfi Bey yayıncı Koray Özalp'e bu defteri götürüyor ve incelemesini talep ediyor. Defter okununca öneminin farkına varılıyor ve yazılanların bir döneme ışık tutabilecek niteliklere sahip olduğu anlaşılıyor. Hatıra defterinin kitap olarak basılmasına karar veriliyor.

Böylesine önem arz eden bir hatıratın basılmaması kültür hayatımız için çok büyük bir eksiklik olacaktı. Bu hatıratın basımında ve okuyucu ile buluşmasında emeği geçen herkese teşekkür ederim. Abdulkadir Hocamızın bu hatıratı sadece kendisinin ve ailesinin değil Osmanlı coğrafyasından Anadolu'ya sığınmış olan tüm muhacirlerin de ortak kaderlerinin tercümanı olmuştur diye düşünüyorum.

Muallim Abdulkadir Ungan'ın 1915-1929 yıllarındaki hatıratı muhacirliğin zorluklarını anlamamızı sağlıyor. Van'dan başlayıp Ankara, İstanbul, Bursa ve diğer illerin daha doğrusu o günün Türkiye'sinin koşullarını tanımamıza vesile oluyor.

Abdulkadir Ungan Hocamız karşılaştığı bütün zorluklara rağmen yaşama direncini yitirmeyen aksine bilenen bir kişiliğe sahiptir. Hayatının bir dönemini anlattığı hatıratı sadece kendisinin veya ailesinin değil herkesin ilham alacağı ve birçok şey öğreneceği bir kitaptır. Çocukluk yılları Van'ın Rus ve Ermeni çeteleri tarafından işgal edilmesi ve yaptıkları katliamlara şahitlik etmesiyle başlıyor. Sonra kaderin elem ve azap yüklü sarmallarında Anadolu'da muhacir olarak kentten kente savruluyor. Evini, yurdunu, ailesini ve sıhhatini yitiren Abdulkadir Ungan, otuz yedi yıllık kısa hayatında bir insanın yaşayabileceği her zorluğun üstesinden gelmeyi başarıyor. Üstelik bu öyküyü de bizlere miras bırakıyor.

Abdulkadir Ungan'ın "Zavallı Bir Kuşun Feryadı"adı ile yayınlanan kitabı Koray Özalp tarafından yayına hazırlanıyor, Kripto Yayınları tarafından Aralık 2018'de basılıyor. Kitabın Osmanlıca aslı da ekte veriliyor. İsteyen Osmanlıca aslını da okuyabiliyor. Kitap Osmanlıca aslı ile beraber toplam 280 sayfadan ibarettir. Herkesin ilham alacağı ve birçok şey öğreneceği bir hatıra kitabı olduğunu belirtmek isterim.

Muallim Abdurrahman Ungan Hocamızın kalemi ile bizleri götüreceği seferberlik dönemini yeniden hatırlayalım. Bilgi ve duygu dünyamıza hitap eden bu hüzünlü hatıraları onun kaleminin izinde yeniden yaşayalım diyorum.

Kalın sağlıcakla…

 
Etiketler: Zavallı, bir, , kuşun, feryadı,
Yorumlar
Diğer Yazılar
ALİ İHSAN SABİS HARP HATIRALARIM BİRİNCİ DÜNYA HARBİ
KİLİM
VAN'DA GÖÇ HAREKETLERİ
Alıntılar ve Fotoğraflarla 1914 ÖNCESİ ERMENİ KÖY HAYATI
V. ULUSLARARASI VAN GÖLÜ HAVZASI SEMPOZYUMU
ANILARLA ESKİ VAN’A DOĞRU BİR YOLCULUK
Sultan II. Abdulhamid Döneminde Van Vilayeti
Van Kent Araştırmaları
Yakın Tarihimizde Van Uluslararası Sempozyumu
VAN VE ÇEVRESİNDE ERMENİ İSYANLARI(1896-1916)
İngiliz Konsolos James Brant'ın Gözüyle Doğuda Değişim Yılları (1836-1852)
Doğu Anadolu ve Urartular
Görenlerin Gözü ile Van'da Ermeni Mezalimi
Van yatırları ve menkıbeleri
Van Mutfak Kültürü
Van Efsaneleri
Osmanlı Arşiv Belgelerinde Van
Ermeniler ve 1915 Tehcir Olayı
Van Tarihi ve Kürtler Hakkında Tetebbuat
Van Demek Vatan Demek
Evliya Çelebi Seyahatnamesi
Van Tarihi
Van Üçlemesi Gülü Astım Duvara
Hatıralarım "Ermeni Olaylarının İçyüzü"
Van Gölü'nün gemileri Tatvan'dan Bodrum'a yelken peşinde bir yaşam
Anadolu'da Amerikan Misyonerliği ve Misyon Hastaneleri (1880-1934)
Yakın tarihin canlı tanığı ZEVE
Arşiv Vesikalarıyla Ermeni Mezalimi ve Ermeniler
Kazım Karabekir Hayatım
XVI. ve XVII. Yüzyıllarda Van (1548-1648)
Ermeni Komitelerinin A'mal ve Harekât-I İhtilaliyyesi
GEÇMİŞTEN GELECEĞE VAN TÜRKÜLERİ-1 (Sözlü Kırık Havalar)
YÜKSEK YAYLANIN BAŞKENTİ VAN-TUŞPA Arkeolojik Rehber
Amerikan Misyonerlerinin Faaliyetleri ve Van İsyanları (1896)
Egido'nun hazin sonu
Ölüm ve sürgün Osmanlı Müslümanlarının etnik kıyımı (1821-1922)
Beş Türk Eyaletine Doğru
20. YÜZYIL DÖNEMECİNDE RUS GENERAL MAYEVSKY'NİN TÜRKİYE GÖZLEMLERİ VAN-BİTLİS VİLAYETLERİ ASKERİ İSTATİSTİĞİ
Ah Tamara
YIKILAN BİR ŞEHRİN ANATOMİSİ
Doğunun Yıldızı Van
Sefername
Van'da Ermeni Devleti Denemesi -Belgelerle-
Van'da Ermeni Mezalimi (1895-1920)
Cumhuriyet Dönemi'nde Vangölü havzasında yapılan kamu harcamaları ve yatırımlar (1923-1950)
Çeşitli Yönleriyle Van
OSMANLI ORDUSUNDA DÖRT YIL (1915-1919)
Bizim Eller Van
Ermeni Dosyası
Şark Yıldızı
Sona
Seyahatname-i Hudud
Türkiye'de Ermeni Meselesi
Urartu Tarihi ve Kültürü
Tarihi hakikatler
Seyyahların Gözüyle Van XIX. Yüzyıl
Van Hayatının En Yakın Şahidi: Molla Hamid Ekinci
Vilayat-ı Şarkiye Mültecileri Unutulmuş Bir Göç Trajedisi (1915-1923)
1915 Van'da Ermeni İsyanı
Sadettin Paşa'nın Anıları
Van konulu kitaplar
2 Nisan 2018'in bir Vanlı olarak bana hatırlattıkları
Haber Yazılımı