
Tayyar Dabbağoğlu'nun zaferi ile sonuçlanan 1973 mahalli seçimi
Ümit Kayaçelebi
Van’da 1973 yılında mahalli seçimlere siyasi partilerden 6 aday katılırken ilginçtir ki o yıl 3 de bağımsız aday ben de varım demişti. Van’da hiç kimse bağımsızlara zerre kadar şans vermiyordu. Kim olursa olsun o yıl seçimin favorisi olarak
Eski Belediye Başkanı Mustafa Altay kesin olarak kazanır deniyordu. Rakip olarak da tek rakibi olsa olsa ancak CHP’den aday rahmetli Kaya Kayaçelebi olur şeklinde bir tahminde bulunuyordu herkes. Her şeye rağmen o yıllarda Van’da bir Ferit Melen gerçeği vardı onun hatırı sayılır ve onun hatırına senelerce Cumhuriyetçi Güven Partisine Vanlı oy verdi.
Öyle ki bir genel seçimde Cumhuriyetçi Güven Partisi Türkiye’de 4 milletvekili çıkarırken bunun üçü Van’dan çıkmıştı. Prof. Dr. Turhan Feyzioğlu Genel Başkanı olduğu halde Kayseri’den ancak kendini seçtirebilmişti. Rahmetli Melen ise kendisi ile birlikte Van’dan ki arkadaşını da meclise taşımıştı.
Rahmetli Melen’in işte öyle bir popülaritesi ve hatırı vardı Van’da bu da hesaba katıldığında eski Başkan Mustafa Altay’ın tekrar seçileceği yönünde hiç şüphe yoktu.
Ayrıca unutmayalım ki rahmetli Kinyas Kartal da Süleyman Demirel’in gözdesi bir insandı ve Adalet Partisinde hatırı sayılır bir yeri vardı. Zaten her umumi seçimde Adalet Partisin ilk sıra adayı o olurdu. Çünkü Süleyman Bey hep öyle istiyordu. Onun da Van’da sevenleri sayanları oldukça vardı ve yalnız Brukan aşireti değil Van da herkes sever sayar hürmette kusur etmezdi. O da şahsına münhasır bir isimdi o da şahsı ile seçimi etkileyeceğine inanıyordu.
Tek rakip o yıllarda CHP’nin rahmetli Bülent Ecevit’in hızlı yükselişi İsmet Paşadan CHP’yi devralması ve başına geçmesi Türkiye’de ses getirdiği içindir ki Van’da da CHP adayının bu sayede bu rüzgarı arkasına alarak seçimi kazanabileceği varsayılıyordu.
Kaya Kayaçelebi de o yıllarda Van’da etkin ve tanınan biri olarak ta saygın bir konumu vardı. Van’ı Tanıma ve Tanıtma Derneğinin başkanı birçok cemiyetlerde başkanlık yapmış Van Ticaret ve sanayi Odasında hizmet yapmış hem yazan ve hem iyi konuşan biri olarak onunda kendine has bir popülerliği vardı.
O yıllar Rahmetli Bülent Ecevit’in en hareketli en renkli yıllarıydı. Mavi gömlekler güvercinler çok anlam ifade ediyordu. Hal böyle olunca seçimin Mustafa Altay ile Kaya Kayaçelebi arasında geçeceği düşünülüyordu.
Diğer partilere ve hele hele bağımsız adaylara hiç şans verilmiyordu. Herkesin ortak hareket noktası CGP den Mustafa Altay ile CHP den Kaya Kayaçelebi’den biri bu seçimi kazanacak şeklindeydi.
9 Aralık 1973 Yerel Seçimlerinde herkesin yaptığı hesaplar tutmadı. Hiç umulmayan hem de bağımsız aday olarak seçime giren Tayyar Dabbaoğlu rakiplerine büyük fark atarak seçimi birinci olarak bitirdi.
Beklenen olmamıştı Ne CHP’nin Türkiye’de estiği rüzgârdan buradaki aday nasibini alamadığı gibi Ferit Melen’in hatırı da bu seçimde rol oynamamıştı. Hem Kaya Kayaçelebi ve hem de Mustafa Altay büyük bir sükûtu hayale uğramışlardı.
Yapılan seçimde ne geçmişte Mustafa Altay’ın yaptığı hizmetler ne de Kaya Kayaçelebinin gelecekte yapacağı vaatler ona geri dönüş yapmamıştı. Biz de kıymetli büyüğümüze ne kadar sahip çıksakta biz de sonuca etki edemedik ne çare.Kaya amca da o zaman çok üzülmüştü ama ne yaparsınız ki Van halkının teveccühü Tayyar beye olmuştu. O da ve herkeste sonucu saygı ile karşılamıştı. Ferit Melen’in hatırına binaen sadece Edremit’te CGP den Ferit Kenan Erkut 739 oyla Belediye Başkanı seçilebilmişti hepsi o kadar.
Yapılan seçim sonucunda oraya çıkan tablo şu şekilde idi;
1.Mehmet Tayyar Dabbağoğlu bağımsız aday oyların yüzde 36.7 ile 3.749 oy
2.Mustafa Altay Cumhuriyetçi Güven Partisi yüzde 21.59 ile 2.206 oy
3.Şükrü Kösereisoğlu Adalet Partisi yüzde 17.93 ile 1.832 oy
4.Kaya Kayaçelebi Cumhuriyet Halk Partisi yüzde 7.73 ile 790 oy
5.Demiray Şaşıhüseyinoğlu bağımsız aday yüzde 06.76 ile 691 oy
6.Bahattin Kavasoğlu Milli Selamet Partisi yüzde 3.59 ile 367
-7.Hikmet Tekbudak Demokratik Parti yüzde 2.,3 ile 235 oy
8.Halit Suvar Bağımsız yüzde 2.21 ile 226 oy
9.Müfit Mirahmetoğlu Milliyetçi Hareket Partisi yüzde 1.17 ile 120 oy
Tabloya baktığımızda Mustafa Altay uzun yıllar belediye Başkanlığı yapmış ve yine Vanlıların ÇOLO diye sevip saydıkları Şükrü Kösereisoğlu Van tarihinde belediyecilikte ün yapmış Birisi Demiray Şaşıhüseyinoğlu Van’ın kendi siyasi hareketi içinde farklı bir yeri olan mümtaz birisi.
Hikmet Tekbudak ve Halit Suvar bu şehirde kendi alanlarında iz bırakmış şahsiyetler. Seçimde Ne Ferit Melen’in, ne Kinyas Kartal’ın hatırları pek tutulmamış ve rakipleri onlara büyük fark atarak kazanmış. Rahmetli Bülent Ecevit’in o ülkede esen rüzgarı maalesef burada saçlarımızı bile okşamamıştı.
Sonuç olarak şair, yazar, eğitmen Tayyar Dabbağoğlu bütün rakiplerine büyük fark atarak seçimden birinci olarak çıktı. Van ve Vanlı için büyük bir sürprizdi. Fakat Van hakkında hayırlı olan bir seçim olmuştu ve zamanla bunun bizim için hayırlı olduğunu herkes gördü.
Rahmetli Tayyar bey erken bir zamanda vefat etmesiydi birkaç dönem daha kalsaydı bambaşka bir Van olacaktı ama olmadı. Erken göçtü gitti ama kısa zamanda da bıraktığı eserlerle de bu gün hala halk arasında rahmetle ve hayırla anılmaktadır.
İşte onun geride bıraktığı eser Dabbağoğlu parkı, Kurtuluş parkı onun rahmetle anılmasına vesile olan eserleridir. O zamanında devrim yaptı belediyenin şekli şemaili değişti. Çok güzel hizmetleri oldu ki bu gün yaptıkları ile Van halkının dilindedir.
Zor yıllarda adeta devrim yaptı kısa zamana çok şeyler sıkıştırdı. Neylersiniz ki takdiri HÜDA tez zamanda ecel aldı onu bizden ayırdı.
Ruhu şad mekanı cennet olsun.